Vì trái tim nhà vua – CHƯƠNG 4

0
14

CHƯƠNG 4

– Đúng là không thể tin được, – Philippe-Henry Schunck thì thầm trong lúc máy móc vớ lấy cái tô đựng nước dùng gà mà bà Madeleine bưng cho ông.

Mải bận tâm với những gì vừa biết, ông quên khuấy cảm ơn bà quản gia. Bà nhún vai và quay về bếp, miệng càu nhàu.

– Thiệt tình, đúng là không thể tin được,- ông lặp lại- Một sự trùng hợp kỳ lạ làm sao! Cách nhau có một ngày, sự ngẫu nhiên đã đặt lên đường chúng ta đi cả cuốn sổ lẫn tấm kim loại. Chúng có mối liên quan rõ rệt với nhau. Nhưng đó là cái gì?

– Mà cha thì chưa biết hết, cha à!

– Cha phải biết cái gì đây? Nói cha nghe coi.

– Vì cha muốn con nhỏ giọt những thông tin chứa trong nhật ký của Marion cho cha biết, nên con sẽ chỉ cho cha một đoạn có liên quan trực tiếp đến tấm kim loại thôi. Cha sẽ thật ngạc nhiên cho coi… Nhưng trước hết, cha hãy kể lại cho con nghe cuộc bán đấu giá sôi động ấy đã. Con đang tò mò muốn xem phép lạ nào giúp cha sở hữu được một di vật như vậy!

– Cách đây khoảng một tháng, trước hôm có bão một chút, cha lưu ý đến một tấm áp phích loan báo một cuộc phát mãi những hiện vật mỹ thuật khá đa dạng, những đồ mỹ nghệ và kim loại. Cha thấy nó có lợi cho nghề buôn bán sắt vụn của cha. Do đó cha đã xin cuốn catalogue liệt kê danh sách những món hàng, và cha hẹn ngày xem. Người ta đem bán đấu giá tài sản của một ông kiến trúc sư qua đời cách đây ba tháng, một ông Radel nào đó. Ông ấy để lại một bà vợ góa khóc than và không có nguồn sống. Cho nên bà ấy buộc phải bán phần lớn đồ đạc trong nhà cũng như những bộ sưu tập của ông chồng quá cố, trước khi rời căn hộ của mình để đến ở một chỗ khiêm tốn hơn. Cha đã đến nhà bà ở đường Castex, cách quảng trường Bastille cũ vài bước, để định giá tại chỗ những gì rao bán. Ở đó có những món đồ gỗ, nói chung là rất đẹp, những bức tranh, sách cổ, những tấm thảm và màn trướng, quần áo, chén bát, có cả đồ ăn bằng bạc nữa và những bộ sưu tập độc bình, huy chương,… Cái thu hút sự chú ý của cha nhất là một lô mười ba tấm đồng có khắc chữ. Đồng là một kim loại mua bán khá chạy. đầu tiên của cha là mua được chúng, rồi bán ký lô. Nhưng khi cha biết chúng xuất phát từ những hũ cốt đựng những trái tim được ướp của một số vị vua, hoàng hậu, hoàng tử và công chúa của nước Pháp thì cha quyết định ngay là phải mua chúng để chính cha lập thành một bộ sưu tập! Con cũng biết, cha là một người bảo hoàng nhiệt tâm mà. Hỡi ôi, ngày đấu giá, một người đàn ông đã đấu được mười hai tấm biển đầu tiên. Dù vậy, cha không chấp nhận thua cuộc dễ dàng như thế, con biết tính cha mà. Không bao giờ cha trở về tay trắng. Do đó cha đã đẩy giá lên đối với cái món mười ba và cuối cùng. Con xem, sự việc đôi khi cũng diễn biến lạ lùng. Cha cũng đã có thể đấu giá lên với một tấm biển khác. Sự may rủi lại muốn đó là tấm biển đã trang trí cho hũ cốt đựng trái tim của vua Louis XIV, như hàng chữ trên đó chỉ dẫn. Và ngày hôm qua, chúng ta đã tìm thấy cuốn sổ này… Đôi khi cha tự hỏi sự may rủi có thật hay không. Trước những sự trùng hợp như vậy thì người ta có quyền đặt câu hỏi.

– Người chủ may mắn của những tấm biển kia là ai vậy cha? – Amélie hỏi.

– Một gã tư sản nhà giàu có vẻ ngoài như một tay chơi nghiệp dư. Trước đó cha chưa từng gặp anh ta trong bất cứ phòng bán nào. Cha chỉ biết anh ta là ai, sau khi cuộc đấu giá kết thúc thôi.

– Nếu cha gắn bó với bộ sưu tập đó quá như vậy, sao cha không gặp ông ta và đề nghị mua lại…

Ông Schunck ngắt lời cô:

– Điều mà cái ông tử tế ngồi bên phải cha tiết lộ cho cha biết đã khiến cha thôi ý định vận động theo hướng đó.

– Sao vậy cha?

– Khi cha vừa thắng được tấm biển cuối cùng, ông ngồi bên nghiêng vào tai cha để nói, và chúng ta đã có một cuộc chuyện trò thật kỳ lạ:

– A, thưa ông! Ít nhất có một tấm biển mà tên bạo chúa mới sẽ không sở hữu được!

– Ông muốn nói gì?

– Cái người đã thắng mười hai tấm biển kia chỉ là tay sai của vua Louis XVIII, – ông ta giải thích – Hoàng gia, vừa từ nơ trở về để nắm quyền, muốn chiếm lấy những di vật của dòng họ nhà mình.

– Ông không thấy là chính đáng khi một gia đình, nhất là hoàng gia, gắn bó với kỷ niệm về những người đã khuất sao?

– Chính đáng chứ! – Ông ta công nhận – Nhưng hôm nay tôi thấy vui vì, nhờ ông, họ đã không có được vật gì đó. Xin có lời khen ngợi!

– Cảm ơn, thưa ông!

Philippe-Henry uống nốt chỗ nước dùng còn lại đang nguội dần trong tô, trước khi nói tiếp:

– Không cần phải lưu ý con rằng con người ấy khiến cha đặt nhiều câu hỏi. Ăn mặc như một người nghèo khổ, râu tóc không được chăm sóc chu đáo, hơi thở nồng nặc mùi rượu. Tại sao ông ta có mặt ở đó? Từ khi bắt đầu đấu giá, ông ta bình luận tứ tung nhưng không đưa ra một giá nào cả.

Hai mắt dán chặt vào cha, Amélie hau háu chờ đợi phần tiếp của câu chuyện.

– Cha bèn tự giới thiệu, và ông ta cũng làm vậy…

– Tên tôi là Alexandre Pau de Saint-Martin. Nhưng người ta thường gọi tôi là Saint-Martin. Tôi là họa sĩ và từng theo phe cách mạng. Chắc ông hiểu rõ hơn tại sao tôi lại thích chí khi tài sản của ngai vàng bị phân tán đi… Sau Cách Mạng, tôi theo phe Bonaparte[6] và đã từng chiến đấu tại Montebello tháng Sáu năm 1800. Vâng, đúng vậy thưa ông! Trận đó tôi bị thương ở sườn… một cú lưỡi lê ác ôn làm tôi suýt chết và làm tôi yếu đi rất nhiều. Nhưng tôi vẫn còn vẽ được. Tạ ơn Chúa!

[6] Tức Napoléon Bonaparte – ND.

– Tôi nhận thấy ông chẳng đấu giá món nào được đưa ra cả. Ông không quan tâm à?

– Ôi chao, có chứ, tôi sẵn sàng mua hết mọi thứ! Tiếc thay, tôi lại không khá giả gì. Chỉ có sự hiếu kỳ thúc đẩy tôiây. Thật tội nghiệp khi thấy những vật đẹp đẽ như vậy bị bán đấu giá! Và toàn thể những bộ sưu tập đó từng được hình thành một cách kiên nhẫn, hôm nay lại bị phân tán đi! Với cái giá không đáng gì! Một mớ bạc vụn! Chắc ông không đoán ra được điều này, vì ngay thời điểm mở màn, một bức tranh do chính tay tôi sáng tác đã được mua với giá mười hai franc. Ông có biết không, thưa ông! Chỉ có mười hai franc, một bức phong cảnh tuyệt đẹp… Phần lớn những vật đó rất quen thuộc với tôi, vì tôi quen biết cái anh chàng Radel mà hôm nay người ta đang bán rẻ của cải này. Chúng tôi đã từng là bạn. Trước Cách Mạng, anh là kiến trúc sư, chuyên gia có tuyên thệ, phục vụ vua Louis XVI. Một người bảo hoàng sốt sắng, ông có thể tin tôi! Nhưng anh phải giấu thật kỹ suốt thời Cách Mạng, nếu không thì đầu lìa khỏi cổ! Rồi, trái với mọi mong chờ, anh lại trở thành người cách mạng sôi nổi. Nhưng tôi biết trong lòng dạ và lương tâm, anh vẫn trung thành với chính kiến của mình. Đó là lý do tại sao anh lại gắn bó với bộ sưu tập những tấm biển đồng này đến thế. Anh nói mỗi một tấm biển đã kiên nhẫn canh chừng trái tim ướp được giao cho nó mà nó bao che như một bàn tay bảo bọc… Năm 1793, anh được phong làm ủy viên của Ủy ban Công an, nhiệm vụ là cưỡng đoạt từ những nhà mồ, những di vật của vua chúa mà giáo hội Thiên Chúa lưu giữ từ rất nhiều năm, thậm chí nhiều thế kỷ.

– Thưa cha, tại sao người ta lại ướp tim các vị vua và gia đình của họ?

– Để lưu giữ tính cách thiêng liêng của nó. Cha không thể nói với con thời điểm chính xác truyền thống này xuất hiện tại Pháp, theo cha biết thì có thể nó đã có từ thế kỷ thứ XIII.

– Cha ơi! – cô thốt lên – Cha hãy đọc những trang nằm gần cuối cuốn nhật ký của Marion này…

Thứ Tư ngày 28 tháng Tám năm 1715

Ngày thứ 19 căn bệnh của hoàng thượng.

Trong những vàng son, gương soi và pha lê của cung điện Versailles, hoàng thượng Louis XIV đang hấp hối.

Căn bệnh của ngcàng trầm trọng.

Cơn hấp hối kéo dài, nhưng cái kết đã gần kề.

Mỗi giờ trôi qua đều có thể là giờ chót.

Cả vương triều đang nín thở.

Trong triều, ở Paris, ở nông thôn, mọi người đang cầu nguyện cho ngài. Một số người hy vọng một cách ngây ngô vào một sự lành bệnh thần kỳ, những người khác, sáng suốt và chấp nhận hơn, đã trao linh hồn của ngài cho Chúa.

Sáng nay, ngài Blouin, chưởng quản lâu đài, đã đến gõ cửa gian hộ nhỏ mà tôi ở trong cánh nam. Qua gương mặt tái xanh và cặp mắt nhòe lệ của ông, tôi những tưởng điều xấu nhất đã đến.

Nhưng ông nói ngay:

– Thưa phu nhân, hoàng thượng muốn nói chuyện với bà. Xin bà vui lòng theo tôi.

Tôi xin ông cho phép tôi mấy phút rồi biến vào trong gian để quần áo, nhỏ một giọt chất cồn ngọt quý giá của mình lên mỗi cánh mũi. Đã từ lâu, nó bảo vệ giùm tôi cái mà tôi có được, dù mong manh nhất nhưng quý giá cực kỳ: “cái mũi” của tôi.

Tôi chế ra chất bả này khi mới mười ba tuổi rưỡi… Lúc đó tôi đang phục vụ phu nhân de Montespan. Trong số tất cả những sáng tạo của tôi, nó vẫn luôn là sản phẩm đẹp nhất.

Tôi giấu cái chai vào một trong những túi váy. Phòng trường hợp cuộc nói chuyện kéo dài.

Cách đây một hôm, tôi đã đến thăm Ngài Ngự, ngài đã không ra khỏi gi nhiều ngày rồi. Vết hoại thư đang gặm dần chân trái ngài. Từ đó toát ra một mùi hôi thối không thể chịu nổi. Đến mức các vị ngự y buộc phải công nhận là nó đã vào thời kỳ phân hủy.

Hôm đó tôi không dùng đến chất cồn ngọt của mình, nên tôi đã hối tiếc vô cùng. Không khí thật không thở nổi trong gian phòng ngủ lớn lộng lẫy. Đám gia nhân có đốt bao nhiêu viên thơm đi nữa cũng không làm sao át mùi được.

Như vậy, tôi đi theo ngài Blouin trong những hành lang, cầu thang dẫn đến biệt cung hoàng gia.

Sau cùng, chúng tôi đi qua một cánh cửa dành cho phục vụ được ngụy trang trong làn vải phủ tường, thẳng vào phần riêng tư nhất trong phòng ngủ của hoàng thượng. Phía bên kia cái lan can thếp vàng, trong không gian dành cho công chúng, những triều thần chen chúc nhau để chứng kiến giờ phút lâm chung của quốc vương.

Pháp là một vương quốc kỳ lạ ở đó các vì vua đều phải sinh ra và mất đi dưới sự chứng kiến của công chúng. Tôi thì thấy điều đó quá ác tâm. Không tế nhị. Nhưng người ta lại gọi đó là “triều nghi”. Và khi hoàng thượng phó linh hồn cho Chúa cũng là lúc được vây quanh bởi triều thần.

Tôi đã lén quan sát họ, những nhà quý tộc không rời khỏi đầu giường của hoàng thượng.

Họ đang rình một câu, một từ, có thể là cuối cùng, cái từ mà Lịch Sử sẽ ghi nhớ.

Họ canh chờ một tiếng thở dài, một tiếng rên, một tiếng kêu.

Họ nhíu mày trong lúc ấn mạnh cái khăn mùi soa có tẩm nước hoa lên mũi.

Họ rất muốn trốn chạy mùi hôi thối, nhưng họ vẫn đứng đó.

Họ chờ đợi>

Họ phô mình ra.

Trường hợp hoàng thượng được lành căn bệnh không thể chữa lành, họ muốn được nhà vua nhìn thấy.

Được là những người đầu tiên ngỏ lời chúc mừng về sự khôn khéo của ngài đã lừa được cả thần chết.

Nhưng, ngay khi cây nến đặt gần cửa sổ được thổi tắt, họ sẽ chạy ào ra khỏi phòng và la lớn: “Hoàng thượng băng hà, hoàng thượng muôn năm!”.

Họ sẽ vứt phắt đi những chiếc khăn mùi soa bằng đăng ten còn ướt nước mắt của họ.

Họ sẽ quên những ghê tởm của những ngày đã qua và sẽ phô diễn một nụ cười rạng rỡ, trong lúc hít đầy buồng phổi bầu không khí mới và nhẹ nhàng của chế độ mới.

Từ ngày tôi sống ở Versailles, tôi biết rõ những triều thần này. Tôi ghét họ…

Trái ngược với họ, tôi không cần bất cứ loại mùi soa nào để tự bảo vệ khỏi những thứ mùi. Tôi hoàn toàn chẳng ngửi thấy gì. Đó là nhờ chất cồn ngọt của tôi.

Trong một sự im lặng gần như cung kính, với sự kính trọng và nhân nghĩa, những sĩ quan hầu cận phòng và các vị lương y bận rộn xung quanh vị vua đang lịm dần.

– Cô lại gần đây, – ngài thì thào với tôi.

Chỉ bằng một động tác bàn tay gầy gò của ngài, mọi người đều tránh ra nhường lối cho tôi.>

Trong vòng hai ngày, căn bệnh của ngài đã tiến triển dữ dội, tôi nhìn thấy ngài xuống sắc rõ rệt. Mặt nạ thần chết đã phảng phất trên gương mặt gầy ốm của ngài. Thật là một cảnh tượng gây sầu não. Mắt tôi nhòe lệ. Tôi hiểu vì sao ngài Blouin trung thành cũng không thể ngăn được nước mắt của mình.

Ngài Ngự thấy ngay là sự buồn rầu tràn ngập lòng tôi.

– Công chúa của ta, – ngài nói với giọng tắt lịm, rất khó nghe – Ta rất vui được gặp cô. Ta muốn cảm ơn cô vì những năm tháng cô phục vụ ta, sau khi hoàng hậu qua đời. Cô đã phục vụ bà rất tốt. Bà ấy thương cô. Và, dành cho ta, cô đã tổng hợp những loại nước hoa tuyệt vời nhất mà ta từng dùng. Cảm ơn lòng trung thành và sự tận tụy của cô. Ta có lời tâm sự với cô, ta thấy cô cũng đẹp như cái ngày cô tròn mười tám tuổi. Không có gì thay đổi ở cô từ ngày ta sung sướng được biết cô. Ta đọc trong mắt cô tính độ lượng và sự quyết đoán cũng bằng như trong quá khứ. Sự quyết đoán đó phảng phất nỗi lo sợ khiến cô trở nên thật bí ẩn và nói lên sự nhạy cảm, sự mong manh của cô. Một con người đẹp đẽ, một tâm hồn đẹp đẽ, đó là cô đấy, Marion. Ta không thích nhìn cô khóc. Tại sao lại mủi lòng như thế? Chắc cô không tin là ta sống muôn năm phải không? Vua chúa cũng phải có ngày từ bỏ hết mọi phù hoa chứ. Cô có nghi ngờ điều đó không? Ta thì không bao giờ.

Từ buổi chiều một ngày tháng Bảy năm 1674, ngày mà ngài tặng cho tôi Phòng Hương Thơm, hoàng thượng gọi tôi là “công chúa của ta”, để ghi nhớ kỷ niệm với mẹ tôi mà ngài gọi là “hoàng hậu của ta”. Hai người đã từng chơi chung với nhau khi còn nhỏ. Tôi thậm chí còn tin rằng… Không, tôi chắc chắn điều đó… Mẹ Marie đã là mối tình thứ nhất của ngài.

Tôi nắm lấy chiếc mề đay mà bà để lại cho tôi, mà tôi đeo trên người cả ngày lẫn đêm. Hoàng thượng nhìn thấy động tác của tôi. Ngài biết chiếc mề đay này có ý nghĩa thế nào với tôi, cho nên ngài ráng nở nụ cười méo mó.

– Còn quá sớm để nghĩ đến việc rời khỏi cõi đời này, thưa Bệ hạ, – tôi đã trả lời với sự chắc chắn nhất có thể – Người ta nói với con là một lương y từ Marseille đang sắp đến Versailles. Ông ta đem cho ngài một loại thuốc nước sẽ chữa khỏi ngay cho ngài những căn bệnh mà ngài đang chịu.

– Hãy nghe ta nói, Marion. Trong tình cảnh của ta hiện nay, thuốc của ông người Marseille đó không cứu nổi ta đâu, dù nó tốt nhất thế giới. Đã trễ rồi. Ta đã từ chối giải phẫu đoạn chi mà các nhà phẫu thuật đề nghị, lúc đó hãy còn kịp, khi tiến triển của bệnh có thể được ngăn chặn. Ta đã lầm. Cô nhìn thấy ta rồi đấy… không thể tự chống đỡ được nữa, tràn ngập những cơn sốt và cơn đau mà mấy vị ngự y buộc cho ta. Ta, một người thích ăn ngày xưa, giờ ta nhìn thức ăn mà chán ngán. Khó khăn lắm ta mới nuốt được vài muỗng nước dùng. Súp bánh mì và nước quả đông lạnh, mà ta khoái khẩu chỉ mới cách đây hai ngày, giờ làm ta buồn nôn. Ta sắp đi, ta biết thế. Đừng buồn nữa, công chúa của ta. Lúc sắp chết, ta lại tò mò hơn là sợ. Ta nóng lòng muốn khám phá những gì sẽ diễn ra sau đó… Cô có tin vào Thiên đường không, Marion?

– Con tin Thiên đường, thưa Ngài Ngự, dù chẳng ai biết nó giống cái gì.

– Một điều chắc chắn, chẳng liên quan gì với Trời cả… Một khi ta đã nhắm mắt lìa đời, các nhà phẫu thuật sẽ mổ tử thi ta ra. Đó là truyền thống. Xác của ta sẽ được chuyển về Saint-Denis, trong đại thánh đường nơi những tổ tiên đầy dũng khí của ta đã đến trước. Nhưng chắc cô không phải không biết những tập tục khác, và đúng là về vấn đề này ta mới cho gọi cô. Trái tim ta sẽ được ướp và ta đã ra lệnh đặt nó bên cạnh trái tim của Louis XIII, cha ta, trong khu thánh tích ở nhà thờ Saint-Louis-des-Jésuites[7] ở Paris, đường Saint-Antoine.

[7] Thánh Louis của Dòng Tên – ND.

Trước sự ngạc nhiên cao độ của tôi, đôi mắt của ngài bỗng sáng lên.

– Cách đây vài năm, – ngài nói thêm với giọng chắc khỏe hơn, – ta đã tặng cô một cuốn sách thu được từ “vụ án Thuốc Độc”. Cuốn mà cô đòi ta cho sau khi bắt giữ mụ Voisin.

– “Phương pháp và cách sử dụng thuật ướp xác người quá vãng”. Nó là của mụ phù thủy Voisin. Con còn nhớ ngày ngài tặng con cuốn sách, thưa Bệ hạ. Con vẫn còn giữ cuốn sách đó.

– Cô có nghiên cứu nó không, như ta đã khuyến khích cô làm.

– Thưa Bệ hạ, có.

– Tốt lắm!

– Con đã…

– Đừng nói thêm nữa, người ta có thể nghe thấy. Lại gần đây và nghe ta nói cẩn thận, ta sẽ nói nhỏ vào tai cô điều mà ta trông đợi ở cô. Công việc cuối cùng mà cô có thể làm cho ta…

Rất may là tôi vững vàng hơn vẻ ngoài rất nhiều. Cuộc đời đã dạy tôi, đôi khi thật đau đớn, là phải thích nghi với mọi thứ. Hoàng thượng đã lầm trên một điểm: nếu tôi nhạy cảm, thì không vì vậy mà tôi yếu đuối. Hoặc, ít nhất, tôi đã hết yếu đuối. Thế mà, sáng hôm ấy, tôi phải cần đến sự vững chãi để khỏi sụp xuống, khi nghe những lời của hoàng thượng.

– Marion, ta sẽ gọi thư ký của ta đến để đọc thêm một điều khoản mà ta muốn có trong di chúc. Ta đã quyết định rồi. Cô đã từng phục vụ hoàng hậu và sau khi bà mất, cô đã trở thành người làm nước hoa cho ta. Với danh vị đó, ta giao cho cô việc ướp trái tim ta, khi đến lúc. Cô nhắm mình có thể làm không?

Sự xúc động làm tôi mất lời.

Trong một hơi thở, tôi nghe mình trả lời:

– Vâng, con làm được, thưa Bệ hạ.

SHARE
Previous articleVì trái tim nhà vua - CHƯƠNG 3
Next articleVì trái tim nhà vua - CHƯƠNG 5

CHƯA CÓ BÌNH LUẬN

TRẢ LỜI